... وَسَيَعْلَمُ الَّذِينَ ظَلَمُوا أَيَّ مُنقَلَبٍ يَنقَلِبُونَ
هروقت دیدی تنها شدی بدون خدا همه رو بیرون کرده تا خودت باشی و خودش ...
درباره ما
پژوهشگر ، از احفاد حضرت سید الشهداء امام حسین (ع) و پایبند به مرام آزادگی ، ستمستیزی و پایداری آن مدافع بزرگ « حق » و سرور آزادگان جهان است . روحانیزاده ، متولد 1324 شهر یزد ، قریب به هفتاد سال هزاران بار شخصا" در مراسم مورد نظر شرکت داشته ؛ حتی در تحصیلات دوره دکتری خود در مردم شناسی در فرانسه همیشه و در همه حال متوجه حرمت شهادت یزرگان اسلام و پاسداری خون ایشان بوده است
نویسنده
علیرضا آیت اللهی .
آماروبلاگ
کل بازدید : 18637
تعداد نظرات : 44 عدد
تاریخ ایجاد وبلاگ : جمعه 2 آبان 1393  عدد
تعداد کل پست ها : 86
آخرین بروز رسانی : دوشنبه 8 آذر 1395 
دیگر امکانات
مطالب اخیر وبگاه
نویسنده علیرضا آیت اللهی . ، یک شنبه 11 مهر 1395 10:10 ب.ظ | نظرات (2)

همزمان با ۲۸ صفر
دارالعباده یزد غرق در ماتم شد
 ۰۸ آذر ۱۳۹۵ - ۰۹:۳۱
شهادت امام حسن و حضرت رسول
دارالعباده یزد همزمان با سالروز رحلت نبی مکرم اسلام حضرت محمد مصطفی(ص) و شهادت امام حسن مجتبی(ع) غرق در ماتم و عزا شد.
به گزارش خبرگزاری تسنیم از یزد، همزمان با سراسر کشور، از صبح امروز مردم نقاط مختلف استان یزد با حضور در امامزادگان لازم‌التعظیم و مساجد و تکایای شاخص یزد، به سوگواری در عزای نبی مکرم اسلام (ص) و امام حسن مجتبی(ع) پرداختند.
در این مراسم‌ها، هیئت‌های عزاداری با حضور در مساجد و تکایا به صاحبان مجلس این دو مصیبت بزرگ عالم اسلام و تشیع را تسلیت می‌گویند.
حضور هیئت‌ها در هر مسجد، حسینیه و امامزاده‌ای که انجام می‌شود، به صورت نوبتی است و در بسیاری از تکایا، هیئت‌ها از روز قبل زمان ورود را وقت می‌گیرند.
با حضور هیئت در محل مورد نظر که مملو از عزاداران است، افراد حاضر در مراسم جلوی منبر را برای حضور عزاداران میهمان خالی می‌کنند تا آنها بتوانند به عزاداری بپردازند.
پس از اینکه مداح و ذاکر هر هیئت به نوحه‌خوانی در وصف حضرت محمد مصطفی(ع) و امام حسن مجتبی(ع) پرداخت و عزاداری این هیئت به پایان رسید، مسئول مسجد و تکیه میزبان، یک قواره پارچه ترمه که از پارچه‌های سنتی یزد است، به رسم میهمان‌نوازی به وی هدیه می‌کند.
برنامه‌های شاخص عزاداری مردم یزد در مسجد روضه محمدیه(ص)، مسجد جامع تاریخی یزد، امامزاده جعفر(ع)، امامزاده سیدمحمد جعفر(ع) و امامزاده شاهزاده فاضل(ع) برگزار می‌شود.
همه ساله برنامه‌های این عزاداری‌ها توسط صدا و سیمای مرکز یزد به صورت مستقیم پخش می‌شود اما در سال‌های گذشته این مراسم به صورت کامل توسط صدا و سیمای مرکز یزد پوشش داده می‌شود به گونه‌ای که در عاشورای امسال، مرکز یزد توانست رکورد پخش زنده برنامه‌های تلویزیونی و رادیویی را در کشور با بیش از 17 ساعت پخش بدون قطع بشکند.
انتهای پیام/

 



نویسنده علیرضا آیت اللهی . ، دوشنبه 8 آذر 1395 09:09 ب.ظ | نظرات (0)

تکیه امیر چقماق یزد

روش های نمایشی تعزیه (20)
تعزیه از قرن 18
بقیه
آنچه تاکنون گفته شد تنها جنبه ء برهانی و استدلالی داشت . لیکن این گفته ها را سندی قطعی نیز تائید می کند . این سند رساله ای است که به سال 1311 هجری قمری به زبان ترکی به خط و انشاء سرهنگ احمد امین وابسته ء نظامی و مباشر سفارت عثمانی در تهران نوشته شده و اکنون در کتابخانه ء مرکزی دانشگاه استانبول نگهداری می شود . آقای محمود غروی آن را به فارسی برگردانده و در مجله ء بررسی های تاریخی ( شماره 4 سال نهم - مهر و آبان 1353 ه . ش . / اکتبر و نوامبر 1974 م . ) انتشار داده اند . این رساله محتوی اطلاعاتی است که مقامی رسمی برای آگاهی دولتِ متبوع خویش آن ها را به دست آورده و به عثمانی فرستاده است و صرف نظر از بعضی مسائل که ناشی از تعصب با دیدخاص ٌ نویسنده است و باید مورد بررسی انتقادی قرار گیرد بسیاری از مطالب آن قابل استفاده است . ازجمله مطالبی در باره تعزیه و روضه خوانی و سینه زنی می نویسد . آنچه در این سند مورد توجٌه ماست همان قسمت تعزیه است . لیکن سراسر رساله مشحون ازاطلاعات جالب توجٌه از وضع اجتماعی هشتاد و چند سال پیش ایران است . اکنون متن نوشته احمد امین در باب تعزیه :
« به تعزیه نام شبیه هم اطلاق می شود . شبیه به تقلید از تآتر وسیله ء یکی از مامورین رسمی که به ماموریت خاصٌ به اروپا رفته بود احداث شده در هر شهر و قصبه ایران ، حتی در کوچکترین قریه نیز عادة " به شکل صحنه ء تآتر بناهای دو طبقه مشاهده می شود که بدان ها تکیه می گویند . در غیر از ایٌام سوگواری طبقه ء بالای این بنا ها انبار و طبقه ء زیرین دکان است و غالبا" شکل یک بازار به خود می گیرد . فقط در ایٌاممحرم هر راسته از طرف یک نفر تزیین می گردد . آویزه ها و لاله ها نصب می نمایند 16 . ده روز متوالی واقعه کربلا به نمایش گذاشته می شود و بقیٌه اجرا می شود (کذا ) مثلا" یک روز شهادت حضرت حسین و روز دیگر مجلس یزید و تحقیراتی که از طرف یزید به خاندان امام حسین اعمال گشته نشان می دهند . در این موقع حضرت علی رضی الله و عنه ظاهر می شود و جبرئیل علیه السلام می آید و موزیک مترنم می شود و در هر حال یک سلسله نمایشات ( کذا ) مغایر شعائر اسلامی اجرا می شود .
« نزد شیعیان هرقدر بیشتر به خاطر امام حسین گریه و زاری شود به همان نسبت اجر و ثواب بیشتر نصیب شخص می گردد . برای گریاندن اشخاص ، شبیه های مذکور فوق العاده مبالغه آمیز اجرا می شود . » 17
در این مطالب تکته هائی هست که ....
( بقیه دارد )


سرهنگ احمد امین ، مجلٌه بررسی های تاریخی ، تعزیه ، تکیه ، شبیه 


 محمد جعفر محجوب . تاثیر تآتر اروپائی و نفوذ روشهای نمایشی آن در تعزیه ، همایش 1355 . شیراز . زیراکس تکثیرشده . ص 18 .

 



نویسنده علیرضا آیت اللهی . ، سه شنبه 27 مهر 1395 10:16 ق.ظ | نظرات (0)

روش های نمایشی تعزیه (19)
تعزیه از قرن 18
بقیه
پس از بازگشتِ ناصر الدین شاه از نخستین سفر فرنگ ( 1290 ه . ق ) تکیه دولت را به تقلید از سبک معماری و روش ساختمان رویال البرت هال لندن بنا نهاد . مؤلف از صبا تا نیما می نویسد که وی این بنا را برای ترویج تآتر اروپائی ایجاد کرد لیکن چون ملٌایان با نمایش و تآتر مخالفت کردند تماشاخانه تبدیل به محلٌ تعزیه خوانی گردید ( ج 1 ص 323 در حاشیه ) لیکن وی سندی برای این بیان خود به دست نمی دهد . در هرصورت چه این بنا برای تآتر ساخته و سپس به تکیه تبدیل یافته باشد و چه از روز نخست برای تعزیه خوانی ساخته شده باشد نفوذ روش معماری و تآتر سازی غربیان در آن انکار ناپذیر است و هنگامی که شاهی پس از سفر به اروپا نقشه ساختمانی بدین بزرگی راارمغان آورد، بی شک در باب این که پس از ساخته شدن آن چگونه می بایست مورد استفاده قرار گیرد نیز طرح هایی داشته و احیانا" آن ها را اجرا نیز کرده است .
باز در همین کتاب بی قید قطعیٌت در باب  تآتر های اروپائی و نفوذ روش آن ها درکار تعزیه و پیشرفت آن چنین آمده است :
« ظاهر آن است که مشاهدات شاه در سفر های خود از تآترهای اروپا در پیشرفت کار تعزیه و شبیه خوانی بی تاثیر نبوده است . » ( 1 / 323 )
عقیده هایی که در باره ء استفاده ء تعزیه از روش های ِ نمایشی ِ غرب شده است همه به همین صورت و خالی از صراحت و قطعیت است .
علیرضا آیت اللهی . مهر 1395 :
بنظر ما برخی خالصانه نوشته اند که « ظاهر آن است که » یعنی به گمان و استنباط ما و البته مشاهدات هرکسی در کارهای بعدی وی حتی به صورتی جزئی می تواند تاثیر گذار باشد و غالبا" چنین است ؛ منتهی محجوب اصرار داشت که چرا آنها ننوشته اند که تعزیه ما کاملا" تقلید از غرب است ؛ و به قول یکی از بزرگان حاضر در سخنرانی فقط مانده بود بگوید که ما اصولا" به تقلید از غربیان به دنیا آمدیم و همانطور که آنهانفس کشیدند ما هم نفس کشیدیم الخ .


ناصر الدین شاه ، رویال آلبرت هال لندن ، تکیه دولت ، تحریم تآتر در تهران ، تاثیر تآتر اروپائی ؟


 محمد جعفر محجوب . تاثیر تآتر اروپائی و نفوذ روشهای نمایشی آن در تعزیه ، همایش 1355 . شیراز . زیراکس تکثیرشده . ص 17 .

 



نویسنده علیرضا آیت اللهی . ، دوشنبه 26 مهر 1395 01:10 ب.ظ | نظرات (0)

روش های نمایشی تعزیه (18)
تعزیه از قرن 18
( بقیه )
پس از آن که کار تعزیه - ظاهرا" در عصر فتح علی شاه و محمد شاه - به انتظام رسید و مورد قبول واقع شد هریک از رجال در خور فهم و جهان بینی خویش برای تکمیل آن قدمی برداشتند  . بنا به روایت تذکره گنج شایگان امیر کبیر تاج الشعراء میرزا نصر الله اصفهانی را کهاز شاعران استادِعصرخویش بود مامور فرمود که دوازده مجلس تعزیه را بسازد . علٌت این مآموریت چنین توضیح داده شده است : « در اوایل این دولت ... که وزارت ملک و امارت نظام بر مرحوم میرزا تقی خان امیر نظام که از کفٌات دهر و دهات ایٌام بود قرار گرفت ... از آنجا که در مجالسِ تعزیت و محافل شبیه  ماتم و مصیبت خامس آل عبا ... اشعاری که فی مابین اشباه اهل بیت مکالمه می شد غالبا" سست و غیر مربوط و مهمل و مغلوط بود میرزا تقی خان وی را مامور داشته چنین گفت که دوازده مجلس از آن وقایع را ... به اسلوبی که خواصٌ بپسندند و عوام نیز بهره مند شوند موزون ساز ... شهاب آن اشعار را چنان گریه خیز ساخت... که اگر دل سامع به سختیِ حجر موسی است استماعش اثری است که در همان عصاست ... » 15
این شاید نخستین قدماصلاحی باشدکه در راه تعالی و بالابردن سطح تعزیه نامه ها برداشته شده است . امیر کبیر در سال 1268 ه . ق به قتل رسیده و چون به گفته ء میرزا طاهر شعری در گنج شایگان در دوران وزارت ملک و امارت نظام دستور اجرای چنین اصلاحی را داده است این کار باید بین سال های 1264 و 1268 ه . ق . صورت گرفته باشد .


اصلاحات در تعزیه ، فتح علی شاه و محمد شاه ، امیرکبیر ، نسخه تعزیه ، میرزا نصرالله اصفهانی


محمد جعفر محجوب . تاثیر تآتر اروپائی و نفوذ روشهای نمایشی آن در تعزیه ، همایش 1355 . شیراز . زیراکس تکثیرشده . ص 16 .

 



نویسنده علیرضا آیت اللهی . ، شنبه 24 مهر 1395 03:10 ب.ظ | نظرات (0)

روش های نمایشی تعزیه (17)
تعزیه از قرن 18
( بقیه )
تنها ایران شناس بزرگی که بر اثرآشنائی عمیق با جامعه ایرانی و دیدن مکرر تعزیه ها متوجٌه این شباهت شده ، ادوارد براون است ، امٌا او نیز جرئت نکرده نظر خویش را صریح و بی پرده ابراز دارد * و حق با اوست ، زیرا روزگاری هنوز این همه مدارک و اسنادفراهم نیامده و کسی در این باب تحقیقی نکرده بود .
براون معتقد است : « تنها نمایش بومی که می توان نام برد همان تعزیه ایٌام محرم است و حتی مسلم نیست که در تعزیه هم اثری از تآترهای اروپائی وارد نشده باشد» 13 و جای دیگر از شباهت اعتقادات شیعیان ایران بامسیحیان سخن می گوید : « از بعضی وقایع که در این تاریخ داخل شده معلوم می گردد که شیعیان ایران بلااراده در برخی اعتقادات با مسیحیان شباهت دارند .** از آنجمله اعتقاد به شفاعت است که شهادت امام حسین را مثل عیسی برای طلب بخشایش گناه و شفاعت در روز قیامت ضروری میدانند . از شواهد هم فکریاسلام آوردن ایلچی فرنگی دربارگاه یزید است که در تعزیه ها دیده ام . » 14


علیرضا آیت اللهی . مهر 1395 :
* اتفاقا" جرئت ادوارد براون بسیار زیاد بوده است و بسیاری از مطالبی را که تحریر و انتشار آنان جرئت می خواسته است در کتابش آورده است .
ادوارد براون نزد برخی از شیعیان متهم به بهائی بودن است
** از اینکه جزئیات و باصطلاح درصدهائی از کاتو لیسیسم در مذهب شیعه رسوخ کرده است بحثی نیست ؛ امٌا ما معتقد نیستیم که محجوب اصل موضوع را در نیافته باشد و بخواهد همه تعزیه را تقلیدی از غربیان بداند ! ؛ بلکه با توجٌه به حضور در سخنرانی وی و بحث و فحصِ پس از آن مطمئنیم که ، لابد به دلیل منافع شخصی و گروهی ، اینچنین به سفسطه و مغلطه می پرداخته است ..


روشهای نمایشی در تعزیه ، ادوارد براون ، شفاعت ، اشاعه تعزیه ، تقلید از کاتولیسیسم


محمد جعفر محجوب . تاثیر تآتر اروپائی و نفوذ روشهای نمایشی آن در تعزیه ، همایش 1355 . شیراز . زیراکس تکثیرشده . صص 15 و 16 .

 



نویسنده علیرضا آیت اللهی . ، شنبه 24 مهر 1395 11:38 ق.ظ | نظرات (0)

کنت دو گوبینو

روش های نمایشی تعزیه (16)
تعزیه از قرن 18
( بقیه )
***
جای شگفتی است که تا کنون هیچ یک از محقٌقن ایرانی و غیر ایرانی به صراحت به تاثیر نمایش اروپائی در تعزیه اشاره نکرده *و به دنبال تعیین همانندی های این دو نرفته اند ** . قدیم ترین نویسندگان اروپائی تحت تاثیر تعزیه قرار گرفته  و اثر معجز آسای آن بر روی مردم ایشان را فریفته و مسحور خویش ساخت و چون مدتی دراز بود که دیگر نمایش مذهبی در اروپا وجود نداشت و تمدن ماشینی جائی برای اینگونه ایمان های خالص باقی نگذاشته بود ، در نتیجه بهستایش تعزیه پرداختند و کمتر به اصل و ریشه آن توجٌه کردند . تمام سخنان کنت دو گوبینو و سر لویس پلی و دیگران ، همه مطالبی خطابی و ستایش آمیز است *** و این ستایش ها ونیز از تاثیر عمیق و وسیع تعزیه مایه می گیرد . بعضی دیگر از غربیان از جمله فرانکلن که قدیم تر از همه نیز هست ، به علت نا آشنائی با آداب و رسوم جامعه ء ایرانی و ندانستن زبان **** ، تعزیه رانپسندیده و حرکات و بازی های آن را با تآتر پیشرفته ء غربی سنجیده و برروی هم تعزیه در نظرشان مضحک و ناشیانه آمده است .


علیرضا آیت اللهی . مهر 1395 : 
* محجوب تا آنجا که ما متوجه شدیم از مردم شناسی چندان چیزی بیش از یک دانشجوی دوره لیسانس نمی دانست و نه اینکه تنها برای تحبیب خود نزد غربیان و نظام غربزده چنین بنماید ، واقعا" از دنیای اسناد و مدارک عظیم آن بی خبر بود .
** به یاد می آورم در همایشی در سال 1360 در پاریس یک استاد مردم شناسی الجزایری خطاب به استادان فرانسوس ، انگلیسی و آمریکائی گفت : چیزی نمانده است که مدعی شوید دست و پا و گوش و دماغ ما هم به تقلید از دست و پا و گوش شما خلق شده است !.
*** تعزیه حتی اگر در مواردی هم از بیرون از ایران متاثر شده باشد ، که این یک امر طبیعی است مجموعا" برخاسته از « مردم ایران » است و به نظر ما هم چون بیش از نیمی از حاضران در موقع سخنرانی وی اینگونه تحریف حقایق نه تنها خلاف حقیقت و علم بلکه عناد نسبت به مردم ایران تلقی می شد .
حال اگر تمام دانشپژوهان اروپائی هم جمع می شدند و تعزیه ایران را غربی نمی دانستند وی اصرار بر غربی بودن آن می کرد ؟! .
**** و البته میزان توانائی مالی ایرانیان در نمایشی که به رایگان ارائه می شده است در مقایسه با تآتر های مجلل اروپائی که ار جز این بود ایران هم می توانست امثال ولتر داشته باشد . 


نمایش مذهبی در اروپا ، اروپا و تعزیه ، ریشه یابی تعزیه ، کنت دو گوبینو ، سر لوئیس پلی  


محمد جعفر محجوب . تاثیر تآتر اروپائی و نفوذ روشهای نمایشی آن در تعزیه ، همایش 1355 . شیراز . زیراکس تکثیرشده . ص 15

 



نویسنده علیرضا آیت اللهی . ، جمعه 23 مهر 1395 04:15 ب.ظ | نظرات (0)

روش های نمایشی تعزیه (15)
تعزیه از قرن 18
( بقیه )
« با آن که شرکت در تعزیه را موجب کسب ثواب می دانستند باز کم تر داوطلبی برای اجرای نقش اشقیاء پیدا می شد . در این باب حکایتی شیرین نقل می کنند :
« در دربند ( قفقاز ) هیچ کس نمی خواست در نقش شمر ظاهر شود . تعزیه گردانان پس از جستجوی بسیار سرانجام کارگری روسی را یا فتند که چند کلمه ای فارسی می دانست و حاضر شد که با گرفتن دستمزد در نقش قاتل امام حسین (ع) بازی کند.
« تعزیه گردانان به ملاحظه ء وضع کارگر روسی نقش شمر را تا آنجاکه مقدوربود خلاصه کردند و به حدٌ اقل رسانیدند ؛در حقیقت وی می بایست فقط لباس شمر رابپوشد و در کنار طشتک چوبی که نشانه ء رود فرات بود بایستد و نگذارد هیچ کس بدان نزدیک شود . وقتی زمان اجرای نقش فرارسید کارگر لباس شمر را پوشید و تازیانه ای به دست گرفت و کنار طشتک ایستاد . کودکان و یاران امام حسین یکی پس ازدیگری کوشیدند تا بدان آب نزدیک شوند و کارگر بامواظبت تمام همه ء آن هارا دورکرد . بدبختانه مجری نقش امام حسین پیرمردی ریش سفید بود . وقتی که وی به آب نزدیک شد تعزیه گردان با شگفتی تمام دیدکه کارگر ابدا" مانع  او از رسیدن به آب ، آنچنان که نقش وی اقتضاء می کرد  ، نشد بلکه به عکس او رابخواند که بی ترس و بیم خود را سیراب کند . تعزیه گردان بر سر کارگر روسی فریاد کشید که نگذارد پیرمرد به آب نزدیک شود ، امٌاکارگر باتحقیر پاسخ داد : بگذار بنوشد ، آخر این پیرمرد است ! » .
این حادثه نه مایه ء تعجٌب وجاخوردن تماشاگران شد و نه ایشان را به خنده واداشت ، به عکس باعث تشدید گریه و بیشتر ریخته شدن اشک های گرم شد . تماشاگران گریه کنان می گفتند : « می بینید شمر چه اندازه رذل و خبیث بوده است . او نه به کودکان رحم کرد و نه به امام حسین که نواده ء پیغمبر بود . او ایشان را کشت در صورتی که مرد روسیِ خارج از مذهب وقتی این بازیگر پیر را با ریش سفید دید بدو رحم آورد و اجازه داد تا سیراب شود ! » 12
این سرمایه ء ایشان بود که هر عیبی را هم که تعزیه داشت حُسن انگاشت و همین اندازه که مردم دیدند بدین ترتیب مستمسکی برای اظهار ارادت ایشان به خاندان رسالت و نیز ارضای تمایلات روانی و رونی ایشان ( به گفتار بنده تحت عنوان نمایش کهن ایرانی رجوع شود ) به دستشان افتاده است آن را پذیرفتند و تعزیه در دور افتاده ترین روستاهای ایران راه یافت .

تحلیل تعزیه ، قفقاز ، روش نمایشی تعزیه ، بازیگران ، محمد جعفر محجوب  

محمد جعفر محجوب . تاثیر تآتر اروپائی و نفوذ روشهای نمایشی آن در تعزیه ، همایش 1355 . شیراز . زیراکس تکثیرشده . ص 13 و 14



نویسنده علیرضا آیت اللهی . ، جمعه 23 مهر 1395 12:04 ب.ظ | نظرات (0)

روش های نمایشی تعزیه (14)
تعزیه از قرن 18
( بقیه )
4) وقتی گفته می شود که بنای تعزیه بر نمایش مذهبیِ قرون وسطائی مغرب زمین قرار گرفته مقصود این نیست که این تعزیه خوانی ما تقلیدی بی چون و چرا از تآتر مذهبی غرب است ، خیر ، تعزیه نوعی باز آفرینی است مایه ها و عناصر و عوامل تعزیه از هزار سال پیش تر آماده شده بود ، وانگهی هیچوقت در هنرهای عوام نباید به فکر تقلید بی قید و شرط بود، زیرا مردم وقتی چیزی را قبول می کنند و در میان خود اشاعه می دهند که نخست بتوانند آن را بفهمند و سپس باخواست ها و آرمان ها و سنٌت های خویش ملایم و موافق یافته باشند .
شاید بعضی دوستان چنین پندارند که این تعزیه نامه ها بی درنگ پس از اشاعه ء تعزیه با این طول و تفصیل و ذکر این همه جزئیات و با این « دراماتیزاسیون » و شاخ و برگ ها پرداخته شده است . امٌا اشتباه می کنند . اگر یکی ازکتاب های مفصٌل مقاتل ، و حتی تاریخ هائی را که در احوال ائمٌه و اولیای دین پرداخته شده است ، و از جمله همین ناسخ التواریخ را که نویسنده ء آن مقیٌد به ذکرمراجع و منابع بوده و آنچه را که در نظرش معتبر می نمود یاد کرده است بردارند و ببینند ، ملاحظه خواهند کرد که جزئیات حوادث واقعه کربلا در آن ها یاد شده و از این گونه منابع به تعزیه نامه ها راه یافته است .
البته قدیم ترین منابع بسیار مختصر است ، امٌا هرسال و هرقرن شاخ و برگ ها بر آن مزید گشته و در چند و چون قضایا سخنان بسیار رفته است و آنچه مردم را به قبول تمام این فروع وامی دارد ، یعنی در حقیقت آن عاملی که در پیش رفت تعزیه و دل دادن مردم بدان ،و طبیعی و منطقی و درست جلوه دادن وقایع بیش از همه تاثیر داشته همان ایمان مردم و عشق آتشین و محبت پایان نا پذیرشان به امامان  و اعضای خاندان رسالت  و خاصٌه شهیدان کربلا بوده است . مردم در حقیقت به انتظار جرقٌه ای بوده اند که انبار باروت احساسات و عواطف ایشان را منفجر کند ، آنان به کییت بازی امام حسین و ابن زیاد و شمر و ابن سعد و حرٌ و حضرت عبٌاس و حضرت علی اکبر توجٌه نمی کردند ، مردم آنچه را که بود نمی دیدند ، لکه آنچه را که می خواستند و میپنداشتند در آئینه حوادث تعزیه می دیدند . در کتاب نمایش و رقص در ایران حادثه ای جالب توجٌه  و دل پذیر نقل شده است که ترجمه کردن آن در این مقام خالی از فایده نیست :
( ادامه دارد )


علیرضا آیت اللهی . مهر 1395
درشت کردن فونت ها از اینجانب است . زیرا در اینجا تحلیلی ارائه شده است که سالها قبل از آنهم نزد دکتر محمود روح الامینی ، انجوی شیرازی ، پروفسور محسن هشترودی ، و... نیز شنیده ام و تقریبا" « قولی است که جملگی بر آنند » .


پذیرش نزد مردم ، مقاتل ، دراماتیزاسیون ، روشهای نمایشی ، عامل مقبولیت


محمد جعفر محجوب . تاثیر تآتر اروپائی و نفوذ روشهای نمایشی آن در تعزیه ، همایش 1355 . شیراز . زیراکس تکثیرشده . ص 13 و 14

 



نویسنده علیرضا آیت اللهی . ، پنج شنبه 22 مهر 1395 11:13 ب.ظ | نظرات (0)


روش های نمایشی تعزیه (13)


تعزیه از قرن 18


( بقیه )
3) بیش از این اشارتی کوتاه بدین نکته رفت که ایرانی که از آن یاد می کنیم و تعزیه خوانی را در آن رایج میدانیم کدام ایران است ؟ تا نیمی از دوران فرمانوائی فتح علی شاه قاجار ( 1243 ه . ق . ) قفقاز جزء خاک ایران بود و مردم آن در عین نزدیکی بسیار با خاک روسیه دین اسلام و مذهب شیعه داشتند و همان گونه که بسیاری ازافکار آزادی خواهانه از آن ناحیه به ایران راه یافته است و نویسندگانی مانند آخوند اف و نویسنده روزنامه ء معروف ملٌا نصر الدین ( جلیل محمٌد قلی زاده ) از آن سامان برخاستند و اثری عمیق در ذهن سایر هموطنانِ خود برجا گذاشتند ، در دوران های قدیم نیز ممکن است تعزیه از آن راه به ایران راه یافته باشد * .
از این جهت خاک عثمانی را راه ورود تعزیه به ایران نمی دانیم که در آنکشور همواره عزاداری و سینه زنی و سایر مراسم کفر و بدعت شناخته می شد و اگر ایرانیان آن سامان نیزاز اینگونه افکار داشتند آن رادر خاک عثمانی عملی نمی توانستند کرد و ناگزیر بودند که برای اجراینقشه هایخود به ایران بیایند در صورتی که در قفقاز چنین مانع و محظوری وجود نداشت .
در کتاب نمایش و رقص در ایران که تاکنون بارها بدان استناد کرده ایم موارد متعددی یاد شده است که در آن از تعزیه خوانی در ماورایِ رود ارسو حتی جمهوری های مسلمان نشینِ دیگر اتحاد شوروی ( تاجیکستان و ازبکستان و غیره ) یاد شده است . فراموش نکنیم که در روزگار طلوعِ تعزیه اینسرزمین ها نیز یاجزء خاک ایرانبودند و یا تازه از ایران جدا شده بودند و هنوزهمانندی سنٌت ها و آداب و رسوماز میان نرفته بود .


علیرضا آیت اللهی . مهر 1395
* یاد آوری می کنیم این سایت به معنی ارائه اسناد و مدارکی است که برخی مجموعا" مقبول اند و امٌا برخی دیگر چون این رساله از نویسنده - سخنرانی که از بزرگان ادبیات و پژوهش کشورهم معرفی می شده است ! ، مگر برای پژوهشگران قدیمی و مسلط برکار ، منحرف کننده و کم اعتبار اند و اتفاقا" یک قصد از این سایت نیز نشان دادن اینگونه بی اعتباری های برخی از اسناد و مدارک تعزیه است . منتهی این نوشته به حدٌی غرض دار و منحرف است که فقط از پژوهشگران جوان و دانشجویان خواهش می کنیم به منابعی جدید تر از این رجوع کنند . بنظر ما بیش از نیمی از این نوشته محمد جعفر محجوب ذهنی است و فاقد اعتبار استناد .


اشاعه تعزیه ، قفقاز ، جمهوریهای آسیای میانه ، ترکیه ، کتاب نمایش و رقص درایران 


محمد جعفر محجوب . تاثیر تآتر اروپائی و نفوذ روشهای نمایشی آن در تعزیه ، همایش 1355 . شیراز . زیراکس تکثیرشده . ص 12

 



نویسنده علیرضا آیت اللهی . ، پنج شنبه 22 مهر 1395 10:02 ق.ظ | نظرات (0)

طراحی و کدنویسی قالب : علیرضاحقیقت - ثامن تم

Web Template By : Samentheme.ir

آرشیو مطالب
پیوندهای وبگاه
طراح قالب
ثامن تم